Author: admin

Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu, Tawala za Mikoa na Serikali za Mitaa (OWM–TAMISEMI), Mhe. Prof. Riziki Shemdoe, anashiriki  mafunzo maalum ya uongozi kwa Mawaziri wa Kisekta yanayofanyika katika Chuo Kikuu cha Harvard, jijini Boston, Marekani.

Mafunzo hayo ya siku nne yameanza Septemba 26, 2026 na yanatarajiwa kukamilika Septemba 30, 2026, yakilenga kuwawezesha Mawaziri wa Kisekta kutoka nchi mbalimbali za Afrika na maeneo mengine kubadilishana uzoefu na maarifa katika uongozi, usimamizi na utekelezaji wa majukumu ya wizara za kisekta.

Mafunzo hayo yanahudhuriwa na Mawaziri wa Kisekta kutoka Tanzania, Kenya, Nigeria, Namibia, Chile, Dominican Republic, Malawi, Benin, Côte d’Ivoire, Gabon, Ghana, Guinea, Mauritius, Mauritania, Msumbiji, Sierra Leone na Togo.

Kupitia mafunzo hayo, Mawaziri hao wanapata fursa ya kujifunza na kubadilishana uzoefu kuhusu mbinu mbalimbali za uongozi wa kisekta, usimamizi wa taasisi za umma, ufanyaji wa maamuzi na namna ya kuimarisha utekelezaji wa sera na mipango ya Serikali kwa manufaa ya wananchi.

Aidha, mafunzo hayo yanawapa washiriki fursa ya kujifunza kutoka kwa viongozi wenye uzoefu mkubwa, wakiwemo Mawaziri wa zamani na Marais wastaafu, pamoja na kushirikishana uzoefu kuhusu changamoto na fursa zinazojitokeza katika uongozi wa sekta za umma.

Miongoni mwa wakufunzi katika mafunzo hayo ni Rais Mstaafu wa Awamu ya Nne wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Jakaya Mrisho Kikwete, na Rais wa Tano wa Botswana, Mhe. Mokgweetsi Masisi.

Ushiriki wa Prof. Shemdoe katika mafunzo hayo unatoa fursa ya Tanzania kushiriki katika jukwaa la kimataifa la kubadilishana uzoefu wa uongozi na usimamizi wa sekta za umma, hususan katika maeneo yanayohusu Serikali za Mitaa na utekelezaji wa majukumu ya Serikali kwa wananchi.

Maarifa na uzoefu unaopatikana kupitia mafunzo ni nyenzo muhimu katika kuendelea kuimarisha uongozi, usimamizi na utoaji wa huduma za Serikali kwa ufanisi, pamoja na kuongeza ujuzi wa kukabiliana na changamoto zinazojitokeza katika utekelezaji wa majukumu ya kisekta pamoja na Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050.

Kozi hiyo  imeandaliwa na T.H. Chan School of Public Health, Harvard Graduate School of Education na Harvard Kennedy School, ikiwa ni sehemu ya jitihada za kuwawezesha viongozi wa kisekta kujenga uwezo na kubadilishana uzoefu katika uongozi wa umma.

ARUSHA, Agosti 28, 2026

Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Mhe. Deogratius Ndejembi ametoa wiki mbili kwa Wizara ya Mipango na Uwekezaji, Fedha na Kilimo kuandaa mpango wa mafunzo kwa Vitendo ambao utaanza kuchukua walau  vijana 10,000 kupata uzoefu katika Taasisi, Mashirika ya Umma na Sekta binafsi ili kuandaa vijana watakaokuwa na uzoefu wa kujiajiri na kuajiriwa kama sehemu muhimu ya kutekeleza nguzo ya pili ya Dira ya Taifa 2050 na kusaidia maendeleo ya Nchi.

Makamu wa Rais ametoa maelekezo hayo wakati alipomwakilisha Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Mhe. Dkt.Samia Suluhu Hassan, kwenye ufunguzi wa Kikao Kazi cha Wenyeviti wa Bodi na Watendaji Wakuu wa Mashirika ya Umma, kinachofanyika kwenye Ukumbi wa Mikutano wa Kimataifa wa Arusha (AICC).

Amewataka Wenyeviti wa Bodi na Watendaji Wakuu wa Mashirika ya Umma kubadili namna taasisi hizo zinavyofanya kazi na kuwa injini ya mageuzi ya uchumi kuelekea Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050, huku akielekeza kuanzishwa kwa mkakati huo utakaowapatia angalau wahitimu 10,000 nafasi za mafunzo kwa vitendo na kuwapatia fedha za kujikimu katika mashirika ya umma na wengine wasiopungua 20,000 katika sekta binafsi.

” Kila mwaka kwa takribani vijana 62,570 wanahitimu elimu ya juu na hii ni takwimu ya mwaka Jana 2025 toka TCU, idadi hiyo haihusishi wale wanaomaliza VETA na Vyuo vya Kati. Ukiangalia TAESA takwimu zao zinaonesha vijana  3,200 pekee walikuwa wamepitia programu za mafunzo internship, idadi hii ni ndogo sana kwa kulinganishwa na wahitimu  62,570 kutoka vyuo mbalimbali nchini. Mlitazame hili kama uwekezaji wa kimkakati katika nguvu kazi ya Taifa kwa kubana matumizi ya kawaida, na hapa mtakuwa mmetekeza kwa Vitendo nguzo ya pili ya Dira 2050″ alisisitiza

Mhe. Ndejembi, amesema dhamana ya Watendaji, Wakuu wa Mashirika na Wenyeviti wa Bodi ni kubwa, na hivyo wanatakiwa kutekeleza majukumu yao kwa ustadi na umakini mkubwa na kwa wakati sahihi katika kujenga uchumi, kuibua fursa mpya na kuinua maisha ya watanzania.

“Mashirika ya Umma yana nafasi ya kipekee katika kufikia malengo ya Dira 2050 kutokana na dhamana yake ya kusimamia mali za umma, kuendesha miundombinu ya kimkakati, kutoa huduma muhimu za nishati, usafirishaji, mawasiliano, fedha, afya, maji, na nyingine zinazobeba uchumi wetu. Kutokana na hilo, lazima tuyaangalie mashirika hayo kama injini ya mageuzi makubwa ya kiuchumi tunayoyalenga katika Dira 2050.” alisisitiza Ndejembi.

Sambamba na ajira na ujuzi kwa vijana, Makamu wa Rais amezitaka Taasisi na Mashirika ya Umma ukiangalia   namna ya kupunguza matumizi yasiyo na tija na utegemezi kwa Serikali, huku zikibuni vyanzo endelevu vya mapato na kuhakikisha kila shilingi ya umma inaleta thamani inayostahili.  

Ili kuhakikisha maelekezo hayo yanatafsiriwa kuwa matokeo, Ndejembi ameitaka Ofisi ya Msajili wa Hazina kuimarisha mfumo wa tathmini ya utendaji wa mashirika ya umma, na kutambua kwenye tuzo za mwaka ujao Taasisi zitakazotekeleza agizo la kuchukua vijana na kuwapa mafunzo.

Amehitimisha kwa kuzitaka Taasisi na Mashirika   kujiandaa mapema kukabiliana na athari za mvua za El Niño ili kulinda miundombinu na uwekezaji wa umma na kuhakikisha huduma muhimu kwa wananchi haziathiriki.

Kikao hicho cha C-CEOs Forum 2026 kimewakutanisha jijini Arusha Wenyeviti wa Bodi na Watendaji Wakuu wa Taasisi, Mashirika ya Umma na Wakala za Serikali, pamoja na Mawaziri, Wenyeviti wa Kamati za Kudumu za Bunge, Makatibu Wakuu na viongozi wengine wa Serikali.  

Kikao hicho cha siku tatu   kimeandaliwa na Ofisi ya Msajili wa Hazina kwa lengo la kutoa mwelekeo wa kimkakati kuhusu mustakabali wa Mashirika ya Umma, kutathmini yalipotoka na kujadili hatua zinazopaswa kuchukuliwa ili kuongeza mchango wake katika uchumi na maendeleo ya Taifa, hususan wakati Tanzania imeanza utekelezaji wa Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050.

Imetolewa na

Ofisi ya Makamu wa Rais

28 Septemba 2026

Arusha.

Amesema pia mazingira yasiyo safi na maji yaliyotuama yanaweza kuongeza hatari za kiafya kwa wachimbaji na jamii zinazozunguka maeneo ya migodi.

Kwa mujibu wa Eng. Samamba, wamiliki, mameneja na wakaguzi wa migodi wanapaswa kuhakikisha hakuna mchimbaji anayeingia au kuendelea kufanya kazi chini ya ardhi wakati wa mvua kubwa au mara baada ya mvua kukatika iwapo hali ya eneo husika si salama.

Aidha, amewaagiza kuhakikisha maduara yanakaguliwa kila siku kabla ya kazi kuanza na sehemu zote dhaifu kuimarishwa kwa kutumia mihimili imara ya miti au chuma kulingana na mahitaji ya kiusalama.

Amesema mifereji inayozunguka midomo ya maduara na maeneo ya kazi inapaswa kujengwa na kusafishwa mara kwa mara, huku matuta, kingo, mawe na vifusi vikitumika katika maeneo yanayohitaji ulinzi ili kuzuia maji ya juu ya ardhi kuingia kwenye migodi.

“Kila mgodi unapaswa kuwa na pampu za kuvuta maji pamoja na mafuta ya kutosha ili kuwezesha kuchukua hatua za haraka endapo maji yatajaa kwenye mashimo,” amesema.

Kuhusu mabwawa ya kuhifadhia tope sumu (TSF), Eng. Samamba amewataka waendeshaji wa migodi kuhakikisha mabwawa hayo yana nafasi na uimara wa kutosha kupokea ongezeko la maji wakati wa mvua, huku ukaguzi wa kingo, mifereji, kiwango cha maji, dalili za kuvuja na mmomonyoko ukifanyika kwa wakati.

Amesema hatua hizo ni muhimu katika kuzuia madhara kwa binadamu, wanyama, mimea na mazingira.

Eng. Samamba pia amesisitiza kuzingatiwa kwa taratibu za usalama wakati wa ulipuaji, akielekeza kuhakikisha watu wote wanatoka katika eneo la tukio na kufika umbali salama kabla ya ulipuaji, na kurejea baada ya muda uliowekwa kwa mujibu wa taratibu za usalama.

Amesema zamu za wachimbaji zinapaswa kusimamiwa kwa kuzingatia uwezo wa watendaji ili kuzuia uchovu unaoweza kuongeza uwezekano wa kutokea kwa ajali.

Aidha, amewaelekeza Maafisa Madini Wakazi wa Mikoa kusimamia utekelezaji wa maelekezo hayo pamoja na Kanuni za Madini (Usalama, Afya na Utunzaji wa Mazingira) za mwaka 2010, na kuchukua hatua stahiki pale ukiukwaji unapobainika.

Amesema ukaguzi wa mabwawa ya kuhifadhia tope sumu, maeneo ya kuhifadhi miamba taka na miundombinu mingine ya migodi unapaswa kuongezwa kabla na wakati wa mvua, huku kasoro zinazoweza kuhatarisha usalama zikishughulikiwa mara moja.

Amesisitiza kuwa kila mgodi unapaswa kuwa na mpango wa dharura unaoeleweka kwa watendaji, unaoainisha namna ya kutoa taarifa, kuokoa watu, kusimamisha shughuli pale inapobidi na kuwasiliana na mamlaka husika.

Aidha, amewataka viongozi wa vyama vya wachimbaji wa madini kutumia mitandao yao kutoa elimu kwa wanachama na kuwataka wachimbaji kufuatilia taarifa rasmi za hali ya hewa na kuzitumia katika kupanga shughuli zao za kila siku.

“Kaeni na wachimbaji, wasikilizeni hoja zao na mzitatue kwa kushirikiana. Tusifanye kazi kwa maelekezo pekee, bali kwa ushirikiano,” amesema.

Amesema usalama haupaswi kuchukuliwa kuwa gharama inayopunguza uzalishaji, kwa kuwa ajali inaweza kusababisha kusimama kwa shughuli za uchimbaji, kuharibu miundombinu, kuathiri mazingira na jamii na kusababisha kupoteza maisha.

Kwa upande wake, Mwenyekiti wa Chama cha Wakaguzi wa Migodi Tanzania, Shija Mussa, amesema wachimbaji wadogo wanakabiliwa na changamoto ya maji kujaa kwenye mashimo wakati wa uchimbaji na kuiomba Serikali kusaidia upatikanaji wa mitambo mikubwa ya kunyonya maji (heavy-duty pumps) pamoja na vifaa vingine vya dharura.

Amesema mitambo hiyo inapaswa kuwekwa katika maeneo ya kimkakati ili iweze kutumika kwa haraka wakati wa dharura.

Awali, Mkurugenzi wa Leseni kutoka Tume ya Madini, Eng. Aziza Swedi, akizungumza kwa niaba ya Katibu Mtendaji wa Tume ya Madini, Eng. Ramadhani Lwamo, amesema mafunzo hayo yamelenga kuwapa wachimbaji wadogo

 .

NA CHAUSIKU SAID

MATUKIO DAIMA MWANZA

MKUU wa Mkoa wa Mwanza, CP Salum Hamdun, amewataka watumishi wa umma katika Wilaya ya Kwimba kuzingatia sheria, kanuni na taratibu za utumishi wa umma katika utekelezaji wa majukumu yao, akisisitiza kuwa hatakuwa na utani kwa watumishi watakaoshindwa kutekeleza maagizo na maelekezo ya Serikali.

CP Hamdun ametoa kauli hiyo kufatia hatua ya mkuu wa Wilaya ya Kwimba Ng’wilabuzu Ludigija kumwamuru Mkurugenzi wa halmashauri hiyo pamoja na wakuu idara wote kuripoti kwa mkuu wa polisi wa Wilaya (OCD) kufatia hatua yao ya kukaidi mara kadhaa agizo la kushiriki zoezi la usafi wa mazingira.

Maagizo hayo ameyatoa leo septemba 28, 2026 wakati akizungumza na viongozi na watumishi wa Wilaya ya Kwimba, ambapo amesisitiza umuhimu wa watumishi kutekeleza kikamilifu maelekezo yanayotolewa na viongozi katika ngazi mbalimbali kwa kuzingatia maadili ya utumishi wa umma.

Amesema watumishi wa umma, viongozi na watendaji katika kila ngazi wanapaswa kuhakikisha wanafata maagizo na maelekezo yanayotolewa na Serikali nakutekelezwa kwa wakati na kwa mujibu wa sheria, kanuni na taratibu zilizowekwa.

Akitolea mfano wa zoezi la usafi wa mazingira, CP Hamdun amesema agizo la kufanya usafi kila Jumamosi ya mwisho wa mwezi linatoka Serikalini na limekuwa likishushwa kutoka ngazi ya Taifa hadi mkoa na wilaya, hivyo hakuna sababu kwa watumishi kushindwa kulitekeleza.

Aidha amefafanua kuwa kutokuwepo kwa baadhi ya watumishi katika utekelezaji wa majukumu yaliyokubaliwa kunatoa taswira ya kutokuwepo kwa ushirikiano na uwajibikaji miongoni mwa watendaji wa Serikali.

“Hawezekani Mkuu wa Wilaya kufika kwenye zoezi ambalo tulikubaliana, halafu akitazama kulia na kushoto anajikuta yuko peke yake niwaombe watumishi wa umma na Mkurugenzi Mtendaji ambaye ni mamlaka ya nidhamu, pamoja na Baraza la Madiwani, kusimamia nidhamu ya watendaji wa halmashauri,” amesema CP Hamdun.

Amesema ni wajibu wa kila mtumishi wa umma kutenda kwa mujibu wa taratibu, akizingatia sheria za utumishi wa umma, maelekezo na miongozo ya Serikali pamoja na maadili ya viongozi na watendaji.

CP Hamdun amemtaka Katibu Tawala wa Wilaya kuhakikisha watumishi walio chini ya mamlaka yake wanafuata sheria, kanuni na taratibu za utumishi wa umma, huku akisisitiza kuwa suala hilo halipaswi kufanyiwa mzaha.

“Sitakakuwa na utani na mtu yeyote yule. Katibu Tawala Mkoa, hakikisha jambo hili unalisimamia. Kama unaona huwezi kufanya kazi, una shughuli zako nyingine, andika notisi ya saa 24 kuacha kazi, maana tunao Watanzania vijana wengi wenye sifa na uwezo wa kuajiriwa,” amesema.

Aidha, amemtaka Mkurugenzi Mtendaji wa Halmashauri ya Wilaya ya Kwimba, ambaye ni mamlaka ya nidhamu kwa watumishi, pamoja na Baraza la Madiwani kupitia uongozi wake, kuhakikisha nidhamu ya watendaji inasimamiwa na watumishi wanawajibika katika maeneo yao ya kazi

Hata hivyo ameeleza kuwa  utekelezaji wa maagizo ya Serikali unapaswa kuwa sehemu ya majukumu ya kila siku ya mtumishi wa umma, huku kila mmoja akitakiwa kutekeleza wajibu wake kwa kuzingatia sheria na taratibu bila kusubiri kusukumwa na viongozi.

Amesema usafi wa mazingira nao unapaswa kuwa sehemu ya utamaduni wa wananchi wa Wilaya ya Kwimba, ambapo pamoja na kufanya usafi kila Jumamosi ya mwisho wa mwezi, zoezi hilo linapaswa kwenda sambamba na upandaji miti na uanzishaji wa bustani za kupumzikia ili kuboresha mazingira ya miji na maeneo ya makazi.

NA CHAUSIKU SAID

MATUKIO DAIMA MWANZA.

MKUU wa Mkoa wa Mwanza, CP Salum Hamdun, amesema atahakikisha anashirikiana na wananchi wa Wilaya ya Kwimba katika kutafuta ufumbuzi wa changamoto za maji na barabara zinazowakabili wakazi wa wilaya hiyo.

Amesema utatuzi wa changamoto hizo mbili ni miongoni mwa mambo muhimu yatakayosaidia kuleta tabasamu kwa wananchi wa Kwimba, huku akisisitiza umuhimu wa ushirikiano kati ya Serikali, viongozi na wananchi katika kuzitafutia ufumbuzi.

CP Hamduni ameyasema hayo leo Septemba 28, 2026, wakati wa ziara yake ya kujitambulisha kwa watumishi wa Wilaya ya Kwimba, mkoani Mwanza, na kueleza kuwa barabara nyingi katika wilaya hiyo zinapitika, lakini bado zinahitaji maboresho ili kuwawezesha wananchi kupata huduma na kufanya shughuli zao za kiuchumi kwa urahisi zaidi.

Ameeleza kuwa moja ya kilio kikubwa cha wananchi wa Kwimba ni wilaya hiyo  kutounganishwa kikamilifu kwa barabara ya lami na makao makuu ya Mkoa.

Aidha ameeleza, kuwa  Wakala wa Barabara za Vijijini na Mijini (TARURA), kuanzia mwaka wa fedha 2021/2022 hadi Agosti 2026, Wilaya ya Kwimba imepokea zaidi ya Sh bilioni 17 kwa ajili ya utekelezaji wa miradi mbalimbali ya barabara.

“Fedha hizo zimetumika katika kuboresha miundombinu ya barabara, hali ambayo imewezesha baadhi ya barabara katika wilaya hiyo kupitika kwa urahisi” Alisema Hamduni.

Aidha amefafanua kuwa katika mwaka wa fedha 2026/2027, wilaya hiyo imetengewa kiasi cha Sh bilioni 4 kwa ajili ya utekelezaji wa miradi ya barabara katika maeneo mbalimbali, yakiwemo Kata za Sumve, Ngudu, Hungumalwa, Malya, Mwantale na Mwabomba.

Aidha ameeleza kuwa kwa upande wa Wakala wa Barabara Tanzania (TANROADS), imeelezwa kuwa kuna miradi mbalimbali inayohusisha barabara muhimu katika Wilaya ya Kwimba, ikiwemo kipande cha barabara kutoka Ngudu hadi Mabuki chenye urefu wa kilomita 26, Ngudu hadi Malya kilomita 28, pamoja na barabara ya kiwango cha lami kutoka Hungumalwa hadi Magu yenye urefu wa kilomita 71.

Akisoma taarifa ya Wilaya ya Kwimba mbele ya Mkuu wa Mkoa, Mkuu wa Wilaya hiyo, Ng’wilabuzu Ludigija, alisema changamoto ya maji bado ni miongoni mwa changamoto zinazowakabili wananchi kutokana na uchakavu wa bomba la maji linalohudumia wilaya hiyo.

Alisema bomba hilo lilianza kutumika tangu mwaka 1975 na kwa sasa limezeeka, hali inayochangia kuwepo kwa changamoto katika upatikanaji wa maji

Hata hivyo, alisema wananchi wanamshukuru Rais Samia Suluhu Hassan kwa kuelekeza hatua za kuchukuliwa, ikiwemo kuingia mkataba na mkandarasi kwa ajili ya kubadilisha bomba hilo.

Kwa mujibu wa taarifa hiyo, ukarabati wa mradi huo utakaogharimu kiasi cha  Sh milioni 6 na ukikamilika unatarajiwa kusaidia kuondoa changamoto ya maji inayowakabili wananchi wa Wilaya ya Kwimba.

Kwa upande wake, Mbunge wa Kwimba, Cosmas Bulala, ameeleza kuwa Wilaya ya Kwimba ndiyo pekee ambayo haijaunganishwa kwa barabara ya lami na makao makuu ya Mkoa wa Mwanza, akieleza umuhimu wa suala hilo kushughulikiwa