WASHINGTON — Marekani imetekeleza mashambulizi dhidi ya Iran baada ya vikosi vyake kushambulia vizindua viwili vya roketi katika Kisiwa cha Larak, kilichopo kwenye Mlango wa Hormuz, hatua inayotajwa kuwa mashambulizi ya kwanza ya Marekani dhidi ya Iran tangu mwishoni mwa Julai.
Kisiwa cha Larak, kilichopo karibu na Bandari ya Bandar Abbas, kina umuhimu mkubwa kimkakati kutokana na nafasi yake katika njia za meli zinazopita kwenye Mlango wa Hormuz, eneo muhimu kwa usalama wa usafirishaji wa baharini na usambazaji wa nishati duniani.
Baada ya mashambulizi hayo, vyombo vya habari vya Iran viliripoti kuwa Iran ilijibu kwa kushambulia vituo viwili vya kijeshi vya Marekani vilivyopo Jordan.
Wakati huo huo, Shirika la Habari la Mehr limeripoti kuwa Jeshi la Walinzi wa Mapinduzi ya Kiislamu nchini Iran (IRGC) limeangusha ndege isiyo na rubani ya Marekani aina ya MQ-9 katika eneo la Mlango wa Hormuz.
Kwa mujibu wa taarifa hiyo, drone hiyo iliangushwa kwa makombora ya ulinzi wa anga na kuanguka katika maji ya Ghuba.
TRUMP ADOKEZA KHARG ISLAND YASHAMBULIWA
Rais wa Marekani, Donald Trump, usiku wa Jumapili alitoa ujumbe mfupi kwenye mitandao ya kijamii akidai kuwa Kisiwa cha Kharg, ambacho ni kitovu muhimu cha nishati nchini Iran, kilikuwa kikishambuliwa.
Trump alidai kuwa eneo hilo lilikuwa “likilipuliwa,” huku ujumbe huo ukiambatana na video iliyotengenezwa kwa kutumia teknolojia ya akili bandia (AI).
Hata hivyo, hadi wakati huo hakukuwa na uthibitisho mwingine huru uliothibitisha kuwa Kisiwa cha Kharg, kilichopo umbali wa mamia ya kilomita kutoka Larak, kilikuwa kikishambuliwa.
Ikulu ya Marekani pamoja na Wizara ya Ulinzi ya Marekani hazikutoa majibu ya haraka kuhusu madai hayo, huku Iran pia ikiwa haijatoa tamko rasmi kuhusu ujumbe wa Trump.
UAE YAANGUSHA DRONE ILIYOTOKA IRAN
Katika tukio jingine, Wizara ya Ulinzi ya Umoja wa Falme za Kiarabu (UAE) imesema vikosi vyake vya anga vilikabiliana na drone iliyokuwa ikiruka katika maji yake ya eneo na ambayo ilidaiwa kutoka Iran.
Wizara hiyo imesema vikosi vya UAE viko katika hali ya tahadhari kubwa na mifumo yake ya ulinzi wa anga inaendelea kufuatilia anga la nchi hiyo saa nzima.
Serikali ya UAE pia imewataka wananchi kupata taarifa kuhusu hali hiyo kupitia vyanzo rasmi pekee.
MAREKANI YAONGEZA SHINIKIZO LA KIUCHUMI KWA IRAN
Hatua hizo za kijeshi zimekuja baada ya wiki kadhaa ambazo utawala wa Trump ulikuwa umeongeza shinikizo la kiuchumi dhidi ya Iran na washirika wake wa kibiashara kupitia vikwazo vya kifedha.
Waziri wa Hazina wa Marekani, Scott Bessent, amesema Washington inaweza kutangaza vikwazo vipya vya aina ya secondary sanctions kila wiki, huku hatua za awali zikilenga taasisi za kifedha.
Bessent amesema Marekani iko tayari kutumia shinikizo kubwa la kifedha dhidi ya watu na taasisi zinazohusishwa na Iran iwapo Tehran haitabadilisha msimamo wake.
Kauli hiyo imetolewa wakati Bessent akijiandaa kushiriki mikutano ya Kundi la G20 mjini Asheville, North Carolina, ambapo anatarajiwa kukutana na mawaziri wenzake kutoka mataifa mbalimbali duniani.
CHINA YAWEKWA KWENYE MIZANI YA VIKWAZO
China nayo imekuwa ikifuatiliwa kwa karibu kutokana na kuwa mshirika mkubwa wa kibiashara wa Iran na mnunuzi muhimu wa mafuta yake.
Bessent amesema atakutana na maafisa wa China katika mkutano wa G20 na kwamba “chaguzi zote ziko mezani” kuhusu uwezekano wa kuchukua hatua dhidi ya Beijing kutokana na kuendelea kununua mafuta kutoka Iran.
Hata hivyo, amekanusha madai kwamba utawala wa Trump unasita kuikabili China, akisema mataifa hayo mawili yana maslahi ya pamoja katika kuhakikisha Mlango wa Hormuz unafunguliwa tena na kuzuia Iran kutengeneza silaha ya nyuklia.
Hatua za Marekani zinaashiria kuongezeka kwa mchanganyiko wa shinikizo la kijeshi na kiuchumi dhidi ya Tehran, huku Mlango wa Hormuz ukiendelea kuwa kitovu cha mvutano kutokana na umuhimu wake katika biashara na usafirishaji wa nishati duniani.